|
Miejscowości w
Gminie
CZERNICA
Niewielka wieś położona na prawym brzegu Nysy Szalonej. Leży
na wysokości około 205-215 m. n.p.m. Przez wieś biegnie szosa z
Jawora do Roztoki. Na wschód od Czernicy prowadzi nieczynna linia
kolejowa z Roztoki do Jawora, ze stacją, od której odchodziły
bocznice do lokalnych kamieniołomów.
Czernica jest wsią bardzo starą. Już w 1203 r. biskup wrocławski
Cyprian potwierdził joannitom ze Strzegomia nadanie czynszów z
Czernicy. W 1305 r. Czernicę wymieniano jako wieś czynszową
biskupstwa wrocławskiego. Z 1335 roku pochodzi wzmianka sugerująca,
że miał tu być kościół. Późniejsze dzieje nie są jasne. W
1346r. książę jaworski Bolko I odkupił od wdowy Catherine de
Nossin czynsze z Czernicy i przekazał je magdalenkom z Lubania.
Transakcję tę w 1352r. potwierdził książę świdnicko-jaworski
Bolko II. (Według innych źródeł klasztor magdalenek zakupił te
czynsze za 40 grzywien.) Z 1388r. pochodzi wiadomość pośrednio
wskazująca, że Czernica należała do von Haugwitza. Później wieś
znowu stała się własnością biskupstwa wrocławskiego. Była to
jednak mała posiadłość i nie znajdował się już tutaj kościół.
W 1667r. Czernica znajdowała się w dekanacie jaworskim. Było
tu 14 zagród i szkoła. We wsi mieszkało 8 kmieci, 2 zagrodników,
10 chałupników oraz 8 rzemieślników i 3 wolnych ludzi. W 1768r.
we wsi była szkoła i 2 młyny wodne, a mieszkało w niej 12 kmieci
i 6 chałupników.
Zmiany nastąpiły w XIX w., gdy w 1810r. miała miejsce
sekularyzacja dóbr kościelnych, choć w 1825r. wykazywano jeszcze
Czernicę jako własność arcybiskupa wrocławskiego. Zarządzał
nią von Schimonsky. Było to już wówczas dziedziczne sołectwo ze
szkołą, 2 młynami wodnymi oraz 18 domami. Po sekularyzacji dobra
kościelne podlegały królewskiemu urzędowi dzierżaw i rent w
Jaworze. Sołectwo posiadał niejaki Rosemann, do niego należała
też kuźnia i browar. Ponadto była tu szkoła katolicka, gospoda i
dwa młyny wodne oraz młyn konny. Przy skrzyżowaniu dróg w
centrum wsi był królewski posterunek celny.
W drugiej połowie XIX w. podjęto w Czernicy eksploatację
granitu. Na wzniesieniu, na wschód od wsi założono kamieniołom
"Charlottenbruch", a nieco dalej "Klose Bruch",
"Jeschke Bruch" oraz "Großer Bruch". W 1896r.
przeprowadzono linię kolejową i zbudowano stację, od której
doprowadzono do wyrobisk 2 bocznice. W ciągu kilkudziesięciu lat w
Czernicy podwoiła się liczba mieszkańców.
Po 1945r. wieś zachowała swój charakter, ale znacznie rozbudowano
kamieniołomy i zwiększono wydobycie.
|